جمال الدين محمد الخوانساري

74

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

گرامى بلند مرتبه است وبه « پوشيدن پيراهن عار » اين كه بسبب خصلت نكوهيده يا فعل قبيحى وعارى لازم وجدا نشود از آن مانند جامه . 7458 ليس لهذا الجلد الرّقيق صبر على النّار . نيست از براي اين پوست تنك « 1 » صبري بر آتش ، غرض آگاه نمودن مردم است بر آن تا شايد كه بترسند وباز أيستند از معاصي كه سبب دخول در آن مىشود . 7459 ليس للأجسام نجاة من الأسقام . نيست از براي جسمها رستگاريى از بيماريها ، غرض تسلى مردم است در بيماريها ، واين كه نمىشود كه عارض أبدان نشود پس آنها را بر خود بايد قرار داد . 7460 ليس الكذب من خلائق الاسلام . نيست دروغگوئى از خصلتهاى مسلمانى ، يعنى آن از خصلتهاى مسلمان كامل نباشد ، يا اين كه مسلمان نبايد كه آن را خصلت خود كند . 7461 ليس العيان « 2 » كالخبر . نيست مشاهده بچشم مانند خبر ، يعنى حال واقعهء را كه كسى بچشم خود مشاهده كند قياس نمىتوان كرد بر آن كه خبر ونقل آنرا بشنود ، پس بسيار باشد كه در جنگى يا مثل آن هر گاه خبر از آن دهند صاحبان آن مقصر نمايند ودر واقع چنان نباشد وكسى كه آن را مشاهده كرده باشد باعتبار كردن كارى چند كه مناسب ننمايد يا نكردن تدبيري چند كه مناسب نمايد تدبيري ديگر از براي أو ميسر نباشد وتقصيري نكرده باشد « 3 » .

--> ( 1 ) « تنك » بضمّ تاء ونون وبكاف عربى در آخر بمعنى باريك ورقيق است . ( 2 ) شارح ( ره ) كلمهء « عيان » را هم بفتح عين وهم بكسر آن ضبط كرده است ليكن معروف ومألوف آنست كه آن بكسر عين است ودر نظر ندارم كه تاكنون آنرا بفتح عين در جائى ديده باشم فراجع كتب اللغة . ( 3 ) كذا بخطه ( ره ) صريحا ومحصل عبارت درست مفهوم نيست .